Stichting HypenZo Burgemeester Mollaan 34 | 5582 CK Waalre

Seksueel geweld en trauma

OOLO Logo
Lesinformatie
Docent: Jan Barendrecht
Niveau: Basis
Lesdagen: Twee
Contacturen: 12
Lestijden: 10:00 - 17:00 uur
Doelgroep o.a.

Om vooraf over na te denken – rondvraag:

  • Wat leeft er in je over het onderwerp “seksueel geweld en trauma”?
  • Wat verwacht je van dit opleidingsonderdeel?
  • Studie van de begrippen seksualiteit, seks, geaardheid, veiligheid, seksueel geweld, de zin van therapie.
Pin It

Vorm: discussiegroepjes en plenaire uitwisselingen.

Uitwisseling over persoonlijke processen i.h.k.v. de toekomstige beroepsuitoefening.
Wat heb je nodig?

Dag 1 – 10:00 – 13:00 / 14:00 – 17:00

Na de eerste kennismaking:

  • Uitleg over de training.
  • Om vooraf over na te denken – rondvraag:
  • Wat leeft er in je over het onderwerp “seksueel geweld en trauma”?
  • Wat verwacht je van dit opleidingsonderdeel?
  • Studie van de begrippen seksualiteit, seks, geaardheid, veiligheid, seksueel geweld, de zin van therapie.

Vorm:

  • discussiegroepjes en plenaire uitwisselingen.
  • Uitwisseling over persoonlijke processen i.h.k.v. de toekomstige beroepsuitoefening.

Wat heb je nodig?
1
Wat we verstaan onder seksualiteit en seks, gaan we begrijpen als we hierover vrij kunnen praten en de dingen bij hun naam noemen, zodat er geen misverstanden zijn.
Dit is een voorwaarde voor dit therapeutische werk.
Iets over de veilige Δ en de “Onschuldige-Nieuwsgierige-Opwinding” ontwikkeling → de weg naar de kracht van de eigen veilige basis als seksueel wezen. En daardoor tevens de basis voor vertrouwen in het zelf.
Wat anderen erover melden:
Van Dale: niets specifiek Woorden.org: handelingen waarbij je geslachtsorgaan een rol speelt en waarvan je lichamelijk opgewonden raakt.
Zie onder Kennisbronnen: Seksualiteit
Rondvraag en discussie
Lunchpauze

Dag 1 – middagprogramma
2
Bekende voorbeelden van seksueel geweld en trauma:
Marc Dutroux Tussen januari 1985 en december 1985 ontvoerde en verkrachtte Marc Dutroux minstens vijf meisjes. Hij werd in 1996 opgepakt voor de ontvoering en verkrachting van zes meisjes, van wie slechts twee overleefden.
Oudejaarsavond 2015 Aanrandingen bij het station van Keulen. Groepen jonge mannen vergrepen zich aan feestende vrouwen. Zij werden betast, beroofd en mishandeld. Ook mannen werden het slachtoffer van de mishandelingen. Ruim achthonderd deden aangifte; 381 gevallen gingen om seksueel getinte misdrijven.
Oktober 2017 Na beschuldigingen van seksueel misbruik die teruggingen tot de late jaren 1970, werd Weinstein ontslagen uit zijn bedrijf. Meer dan 80 vrouwen hadden op 31 oktober beschuldigingen geuit tegen Weinstein. De beschuldigingen leidden tot de #MeToo sociale mediacampagne en vele beschuldigingen van seksueel misbruik tegen machtige mannen over de hele wereld; dit fenomeen wordt het "Weinstein-effect" genoemd.
Discussie, meningsvorming en vragen over daderschap en slachtofferschap.
3
Wat wordt verstaan onder seksueel geweld?
Wat anderen erover melden:
Van Dale:
a: Seksueel geweld m.n. tegen vrouwen en meisjes, aanranding, verkrachting, mishandeling
i.v.m. seksueel verkeer, ongewenste intimiteiten.
b: Met kracht van geest zich tot iets dwingen – zich beheersen, zijn driften beteugelen*.
zie bij Kennisbronnen.
Mijn voorlopige definitie:
Op welke manier dan ook; zonder overeenstemming, seksueel contact met een ander hebben.
Benoem wat in je opkomt uit ervaringen, verhalen van anderen, studies etc..
4
Bekende bronnen van geweld:
Alcohol en drugs, Ander trauma, Gebrek aan tolerantie, Geld en macht, Genderontkenning door zelf of anderen, Jaloezie, Psychische gesteldheid, Onvermogen, Oordeel, Gedwongen ingehouden seksuele drift * zie 3b, Verachting, Oorlog, Vorig leven ( zie 6d).
Bij seksueel geweld denken we al snel aan aanranding, verkrachting, misbruik etc. .
Er is sprake van direct, duidelijk, actief seksueel geweld.
Je bent er over het algemeen bewust bij betrokken. De impact is direct en ernstig en laat zowel fysiek als psychisch flinke sporen na.
Meestal staat de gebeurtenis je later nog helder voor de geest.
Misbruik van zeer jonge kinderen.
Lees de vier publicaties nr 4 over kindermisbruik etc. .
Hier volgt een korte casusbespreking.
Regelmatig is seksueel geweld echter ook indirect en daardoor onduidelijk.
Dat shotje of pilletje bleek iets anders dan je dacht en je miste daardoor dát deel van de tijd, waarin je werd aangerand of verkracht. De dader bleef onbekend.
Dan komen de gevoelens, vragen, schrik, het zelfverwijt en het trauma later.
Doen van aangifte en een noodzakelijk medisch onderzoek zijn in het eerste geval mogelijk nog zinvol. Vaak wordt daar echter vanaf gezien uit angst, onzekerheid en/of door de impact van de gebeurtenis of gebrek aan steun uit de directe omgeving. Angst voor de dader, voor het openbaar maken en reacties van anderen (familie, vrienden etc.) spelen daarin ook een rol.
We kennen echter ook vormen van verborgen en sluipend seksueel geweld:
a
Verleiding door valse beloften over een relatie; na een kortere of langere periode van seks sta je met lege handen.
In therapie wordt dat vaak benoemd als “altijd voor de verkeerde mannen vallen”; met zelfafwijzing en herhaling, etc. als trauma.
b
Door één van de partners onuitgesproken, aan de ander opgelegde seksuele onthouding in een al durende relatie (sluipend proces) als een vorm van misbruik van macht als geweldsmiddel. Mogelijk met het doel om het eigen seksuele onvermogen, én het onvermogen om dit te bespreken, te verbergen of om sporadisch (gewelddadige) seks af te dwingen.
c
Seks als goedmaker; manipulatie d.m.v. tekenen van nabijheid; b.v. voortkomend uit een narcistische karakterstructuur (de behoefte om bewonderd te worden).
d
Straatintimidatie, Werkplekintimidatie, Genderintimidatie.
e
Seksuele uitbuiting (Daders – CKM rapport, onder 2.2 en 5.6 over de slachtoffers).
Vraag: wat zouden klacht en doel in therapie kunnen zijn; onder a, b, c, d en e?
Bespreek dat in kleine groepjes en breng plenair in.
Zie bij kennisbronnen; vooraf te lezen ter oriëntatie.
5
Bekend zijn met de inhoud van de diverse vormen van seksuele geaardheid.
H hetero, L lesbisch, H homo, B biseksueel, T transgender, A aseksueel, I intersekse, Q queer,
P panseksueel, C cisgender: Zie bij Kennisbronnen
Beleving van geaardheid: de ontkenning, het kiezen van een andere (doodlopende) weg, het uiteindelijke toegeven aan en erkennen van de werkelijke gevoelswereld en het oplossen van het trauma van de aanvankelijke “verkeerde” keuze.
Betekent: bewustzijn en acceptatie van de geaardheid stimuleren en helpen vorm te geven.
Begrijpen hoe trauma kan ontstaan uit ontkenning van geaardheid; zie *3b.
Huiswerk: lezen de aparte pdf publicaties en de internetpublicaties, genoemd op de laatste pagina, onder Kennisbronnen.
Vragen en discussie over het ochtenddeel.
Hoe zit je er bij en wat heb je nodig om verder te kunnen?
Einde dag 1


Dag 2 – ochtend
Hoe zit je er bij?
Vragen n.a.v. eerste dag
6
Wat we hier verstaan onder trauma:
Alle invloeden uit elke gewelddadige seksuele ervaring, die de cliënt weerhoudt van een gezond, evenwichtig, stabiel (seksueel) leven, zowel in als buiten een relatie.
6a
Trauma kan zich o.a. uiten als:
storing in relationele zin (i.c.m. hechtingsproblematiek);
storing in vertrouwen, zowel binnen als buiten de intieme relatie;
storing in seksueel functioneren; vb.: door verwarring t.g.v. “ervaren van opwinding” tijdens aanranding of verkrachting – nat worden / erectie krijgen. Gaat gepaard met schaamte, zelfverwijt en eigen schuld inprenting – publicatie 6a 6c “Misbruikt en toch orgasme”;
storing in vruchtbaarheid - zie “6a Seksueel misbruik en onvruchtbaarheid”;
storing in genderbeleving (vb.: twijfel over, of afwijzing van eigen geaardheid); schaamte en “eigen schuld”;
storing in ontwikkeling en behalen van levensidealen of -doelen (casus “Erkenning” en het bijzondere beroep op de therapeut);
Stress of Burn-out (waarvan de oorzaak wordt gelegd bij het werk);
Casusbespreking
6b
Het trauma her-kennen – casusbespreking.
Wat de cliënt vertelt; wat de cliënt niet vertelt (klachtenbeeld), klachten van seksuele aard (gebrek, fysiek), lichaamstaal, systemische informatie, automutilatie, verslaving (drank, tabak, drugs, gokken, etc.), relationele historie en problemen, therapiehistorie, . . . . .
6c Casusbespreking
Herkennen van trauma, verborgen achter andere klachten; psychosomatisch, psychisch, emotioneel.
Opzet van een behandelplan: bespreekbaarheid, behoeften, onderzoek naar mogelijk meer, letten op energie en emoties (bang, boos, blij en bedroefd), evt. masker, wat is eerst nodig, volgen en leiden, alert blijven op mogelijkheid tot directe interventie, . . . . .
Zie de lijst van seksuele problemen onder Kennisbronnen “Seksualiteit”.
Met welke klacht komt de cliënt binnen?
Voorbeeld: erectieproblemen en vaginale klachten.
Trauma: als slachtoffer van misbruik nat worden of erectie krijgen en verwarring over opgewonden raken. Publicatie 6a 6c “Misbruikt en toch orgasme”.
6d
Trauma zonder “vijandige” gebeurtenis (zonder geweld - in dit leven).
We bespreken drie voorbeelden:
Een casus (L)
Een obsessor met een overtuiging uit een vorig leven.
Overgedragen energie uit de familielijn: voorouderregressie en systeem.
6e
We onderzoek andere bronnen voor trauma:
Onbeheerste opwinding en lust als veroorzaak van inprenting bij kind; on- veilige Δ i.v.m. seksuele energie van V.
Erectieontkenning naar zoontje door afwijzende M.
Ongewenste intimiteiten.
Opvattingen en ideeën van de jeugd over seks.
Slutshaming en dickpics; over terminologie, inhoud en bedoeling.
Inpalming door Loverboys met verschuiving naar afgedwongen prostitutie.
Geweld achter de voordeur (meldplicht voor therapeuten).
Verkrachting in en buiten de relatie.
Incest (als misbruik).
On-bewust verkeerde voorbeeld in de gezinssituatie.
Bewust verkeerde voorbeeld (stoer doen – mee doen).
Eigen ontkenning van geaardheid (mede t.g.v. . . . ).
Afwijzing, mishandeling, uitstoting vanwege (vermeende) andere geaardheid.
MACHT en GELD (alles is te koop).
Cultuur (Vrouw is ondergeschikt);
Vb.: in China was het tot 1997 toegestaan om een vrouw te verkopen.
Religie;
Vb.: de eis van grote gezinnen; man is baas: verplichte seks; geen seks (voor het huwelijk);
wel / geen voorbehoedsmiddelen; wel / geen abortus; wel / geen juiste voorlichting / celibaat.
6f
Traumaverschuiving: het seksuele trauma wordt overschaduwd of verdrongen door een andere gebeurtenis en / of ontwikkeling → ontstaan van psychosomatische klacht.
Uiterlijke verschijningsvormen van trauma:
Ontstekingspijnen
Eczeem
Starheid in aangezichts- en kaakspieren
Stramheid (m.n. in het bekkengebied)
Stress tot aan burn-out
Automutilatie (als onderdeel van psychische problematiek met klacht over problemen met seks, voelen, toelaten etc.. Zie bij Kennisbronnen.
Zijn er vragen?
Lunchpauze
Dag 2 – middag
7 Coping; hoe behulpzaam is dat?
Hoe bouwt een trauma op en waardoor verliest de cliënt de verbinding met de gebeurtenis, met zichzelf en/of met de oorspronkelijke oorzaak?
Coping is een combinatie van rationele en emotionele reacties op een ingrijpende
gebeurtenis of een probleem en de gedragingen of overtuigingen die daaruit voortvloeien.
Soms is het behulpzaam, voor kortere of langere duur.
Om dat beter te begrijpen lezen we in eigen tijd: zie 7 onder kennisbronnen.
En voorbeelden uit de praktijk.
8
Het leren begrijpen van en omgaan met weerstanden in proces t.g.v. emoties;
(de klant kwam “toch” uit zichzelf, dus . . ?)
Cliënt heeft behoefte om: gezien, gehoord etc. te zijn, wellicht voor het eerst.
Het belang van empathie.
9
Begrijpen van eigen reactie, het evt. opkomen van (tegen-) overdracht en de bron daarvan.
Inbrengen van dat eigen stuk t.b.v. plan van aanpak.
10
Situaties waarin je twijfelt aan wat cliënt je vertelt.
Motiveer en leg uit: hoe verder.
We werken dit daarna uit a.d.h.v. de casus “Parkmoord”.
11
Discussie:
Wat komt er bij je op uit eigen ervaringen of uit je omgeving?
Hoe gingen jij, en jouw omgeving, daar mee om?
12
Discussie:
Hoe dragen evenwichtige, veilige seksuele bewustwording en opvoeding bij aan het voorkomen van trauma in dit kader?
Een rol voor V/M i.v.m. basisveiligheid?
13
Hoe leer je grenzen stellen?
En, is angst voor afwijzing, verlies, bespotting etc. terecht?
Bedenk en motiveer interventies.
14
Tijd voor Discussie:
Ethiek, intuïtie, meditatie en spiritualiteit in je praktijk.
In je hart voel je dat! Reageer van daaruit.
Dit gaat voorbij aan de behoefte om goed te willen doen; te willen helpen, angst om fouten te maken etc. .
Respecteer je natuurlijke grenzen: kun je het aan, je er mee verbinden, er zijn voor de cliënt, uit de tegenoverdracht blijven, je eigen thema in beheer houden om later elders uit te werken, eerlijk genoeg zijn als je het niet kan en de cliënt doorverwijzen, eerlijkheid met jezelf opbrengen?
Welke vragen staan er op je intakeformulier?
15
Hulpmiddelen in de praktijk t.b.v. het proces:
Inrichting praktijkruimte, jijzelf, water, zakdoekjes, spuugbak, handdoek, meditatiekussens, middelen t.b.v. gevoelservaring, . . . .
16
Bekendheid met “het systeem (aangifte doen etc.)” en de invloed daarvan.
Lezen: Aangifte of niet – VK 20220514 en Zedenrechercheur vertelt.
Afronding – vragen - afscheid

Hypenzo is aangesloten bij:
Image
Image
Image